Tag Archives: village

म साँझको पाहुना

House in the morning

बिहान

“त्यै सरको अोछ्यानमा सुत्नेभए पाइन्छ,” उनले भनिन् ।

त्यो सुन्दा म साह्रै ढुक्क भएको थिएँ । त्यसअघि थुप्रैबाट मैले निराशाजनक जवाफ पाएको थिएँ । तैपनि झिनो अाशा राखेर मैले उनलाई सोधेको थिएँ, “वास पाइन्छ तपाईकहाँ ?”

हालैको एक सप्ताहन्त म जापानले बनाइदिएको बन्दिलो साँघुरी राजमार्गमा केही समय दौडिएर दिन ढल्किनै लाग्दा मास्तिर उक्लिएको थिएँ । दिन घमाइलो र सुख्खा थियो । म बहकिएको थिएँ । रात यतै कतै डाँडामै बिताउने मेरो योजना थियो । बिहानै उठेर सूर्योदय हेर्ने अनि मानिसले कसरी दिन थाल्छन् त्यो अवलोकन गर्ने मेरो रहर थियो, योजना थियो । यो डाँडो चढ्नुअघि मैले अर्को पाखो उक्लिन खोजेको थिएँ तर त्यताजान तर्नुपर्ने रोसी खोलामा पक्की पुल थिएन । म खोला किनारमा उभीएर गम खादै थिए, बाबुछोरा जस्ता लाग्ने दुईजना एउटा अल्छे राँगो घिच्याउँदै जघाँर तरे । त्यो दृश्यलाई मैले भिडियोमा खिचेँ तर होन्डामाथि बसेर आफै खोलो तर्ने हिम्मत गरिन ।

डाँडामा होटल पक्कै छैनन्, वास पो पाइएला नपाइएला । घुमाउरो उकालो चढ्दा बाटोमा भेटिएका केहीसँग मैले त्यो संशय बाँडेको थिएँ । सबैले मलाई अाश्वस्त पारेका थिए, पाइनेमा । भनेका थिए, यहाँभन्दा माथि झन् ठूलो गाउँ छ । वास व्यवस्था सजिलै हुनेछ । एउटा बस्तीमा महिला र केटीहरू मकैबारीमा काम गरिरहेका थिए । उनीहरू अघिल्लो रात ढलेका मकैका बोटबाट घोगा निकाल्दै थिए । मैले विनाकाम र घुम्न अाएको भन्दा उनीहरूले पत्याएनन् । बरु एउटीले म आफन्तकहाँ या ससुराली आएको हुनसक्ने अड्कल काटिन् । उनीहरूले मलाई अल्लिमाथि हाइस्कुल भएको अावादीमा जान सल्लाह दिए ।

त्यही सुझावमान्दै म यो माथिल्लो बस्तीमा उक्लेको थिएँ । वास पाइने जवाफ दिँदा ती महिला दोस्रो अन्तिम थाल माझ्दै थिइन् । काम निप्ट्याउँदै गर्दा उनले मलाई त्यो भेगका अरू थुप्रैले जस्तै खै गरेकी थिइन् । त्यतिन्जेलसम्ममा मैले ती सबै चासो स्वाभाविक हुन् भन्ने निष्कर्ष निकालिसकेको थिएँ ।

कहाँबाट अाउनुभएको ? एक्लै ? के कामले ?

पहिला दुई प्रश्नमा मेरा जवाफले कुनै प्रतिप्रश्न जन्माएनन् । सुन्नेहरू सन्तुष्ट भइहाल्थे । तर अन्तिम प्रश्नले मलाई अाच्छुअाच्छु पारेको थियो ।

“हेर्नु यो गाउँमा छिरेयता मैले चार जनालाई भनिसकेको छु,” मैले हल्का भूमिका बाँधेर थाल पखाल्दैगरेकी महिलालाई भने, “तपाईलाई पनि त्यही भन्छु । म कुनै काम विशेषले अाएको हैन । न म यो वा नजिकैको कुनै गाउँमा अाफन्तकहाँ नै अाएको हुँ । सिर्फ घुम्न अाएको हुँ ।”

“यहाँ यो घरमा चाँहि कसरी अाइपुग्नु भयो ?” उनले सोधिन् ।

“त्याँ पर पसलछेउ भेटिएका दुई जना केटाहरूले यो घरमा [छेवैको स्कुलमा पढाउने] एकजना सर बस्नुहुन्छ भने,” मैले बेलिविस्तार लगाएँ, “मास्टर बस्ने घरमा कसो वास नपाइएला भनेर अाएको ।”

कच्ची सडक छेवैको त्यो पसल सामुन्नेबाट मकैबारी छिरेको गोरेटोमा ढोड सम्याउँदै म यहाँ यो घरमा आइपुगेको थिएँ । यो घरसँगै अर्को घर जोडिएको थियो जो नयाँ र बन्दै थियो । एकजना अधबैंशे पुरूष झ्यालको खापामा ठोकठाक गर्दै थिए । उनले र मैले मुस्कान साट्यौं ।

मैले उनलाई त्यसरी बेलिविस्तार लाउनुको कारण थियो । केही मिनेटअघि मात्र एउटी महिला मसँग झर्केकी थिईन् । ‘किन आएको?’ भन्ने उनको प्रश्नमा मैले ‘घुम्न’ भनेको थिएँ । यो मान्छेले मलाई विश्वास गरेन या ढाँट्यो भन्ने उनमा परेको मैले ठानें । अर्कीले ‘आफन्तकहाँ आउनु भएको होला, तेस्स्स्सै घुम्न त पक्कै आउनुभएन’ भन्दै मलाई अविश्वास गरेर बाटो लागेकी थिईन् । भोलिपल्ट बिहान म आधा घण्टा जति उकालो चढेर फेरि तल फर्किदै थिएँ। बाटोमा एकजना अधबैँसे पुरुष भेटिए । उनले मुसुमुसाउदै, मसँग आँखा जुधाँउँदै, नरम स्वरमा शिष्ट ढंगले सोधेका थिए, “नाप्न आउनु भएको?”

मैले पनि मुसुमुसु हाँस्दै उनकै आँखामा हेरेर भनेको थिएँ, “हैन हैन। नाप्नु पर्ने के छ र?”

“ए, मैले त बाटो नाप्न आउनु भएको होला भन्ने ठानेँ,” उनले भने । फेरि सोधे, “टावरका लागि आउनु भएको?”

“हैन हैन।” मैले फेरि भने, “कुन टावरको कुरा गर्नु भएको?”

मलाई थाहा थियो, उनी कुन टावरको कुरा गर्दै थिए तर पत्रकारितामा मैले सिकेको थिएँ उत्तर थाहा भए पनि प्रश्न गर्न नछोड्नु किनकि जवाफ सर्वथा अनपेक्षित आउन पनि सक्छ ।

“त्यै मोबाइल टावर,” स्कुलसँगैको दूरसञ्चार टावर इङ्गितगर्दै उनले भनेका थिए । त्यो टावर नेपाल टेलिकमले हालसालै ठड्याएको तर पूर्ण संचालनमा आइसकेको रहेनछ । त्यसैले ती गाउँलेले बाहिरियाको अपेक्षा गरेका थिए ।

“हैन हैन,” मैले भनेँ, “म यहाँ घुम्न आएको। कुनै काम छैन ।”

उनले मलाई हेरे। उनले आफ्ना आँखा मिलिक्क मेरा जुत्तामा पुर्याए र फेरि मुस्काए । मैले उनको अनुहार पढेँ । उनले मलाई पत्याएनन् ।

त, म वासको अपेक्षामा ती महिलाको जवाफ कुरिरहेको थिएँ । साँझ झमक्कै हुन अब २० मिनेटजति बाँकी हुँदो हो । उनले सबै भाँडा पखालिन् । आँगनको डिलमुनि एउटा भैँसी र दुइटा पाडापाडी थिए । एउटा अर्को बस्तु अटाउने ठाउँ थियो त्याँ । एकछिनको मौनतापछि मैले सोधेँ , “पाइन्छ वास?”

उनले फेरि मलाई मेरो कपालदेखि जुत्तासम्म नियालिन् र भनिन्, “त्यै सरको अोछ्यानमा सुत्नेभए पाइन्छ । आज हुनुहुन्न उहाँ । आफ्नै घर जानुभएको छ।”

मैले लामो सास तानेँ । आँगनछेउ उभिएर अस्ताउँदो सूर्यका किरण ठोक्किएका पूर्वतिरका रङ्गीन बादलतिर मेरो ध्यान केन्द्रित गरेँ । आँगन खासै साँघुरो वा उति फराकिलो थिएन । त्यसको किनारको डेढ हातजति ठाउँ डिलमुनि बाँधिएका बस्तुलाई घाँस हाल्न छुट्याइएको थियो। एउटा ठुलो मोटो बङ्गुर मुलढोकामा टाउको घुसारेर केही खाँदै थियो, घरकी अर्की महिलाको हातबाट । उनी घरमुली रहिछन्, बेलुका थाहा पाएँ ।

हेर्दा हेर्दै अध्यारोले छोपिहाल्यो । एकजना पुरुष आएर दलानमा टुसुक्क बसे । उनको जँघेलोको एउटा खुट्टो घुँडासम्म बेरिएको थियो । सुरूवालको अर्को खुट्टो हिलो र माटोले लतपतिएको थियो। उनी थाकेका देखिन्थे । उनी घरमुली पुरुष रहेछन् । उनी बारी जोतेर अाएका रहेछन् । मैले वास पाएकोमा उनीसँग कृतज्ञता प्रकट गरेँ । गफ गर्दागर्दै साढे १७ सय मिटर उचाईको त्यो डाँडोमा हल्का चिसो सिरेटो लाग्यो ।

भित्र घरकी कान्छी छोरी खाना पकाउने सुरसारमा थिइन्। पाहुना आएकोले के पकाउने भन्ने निर्क्यौल भैसकेको थिएन जसको चाल मैले पाइहालेँ।

“तपाईंहरू जे खानुहुन्छ म त्यै खान्छु,” मैले भने ।

“हामी त ढिंडो खान्छौं,” घरमुली महिलाले भनिन् । ” मकैको।”

“मलाई साह्रै मिठो लाग्छ,” मैले भनेँ ।

यो लेख फोटोहरूपछि निरन्तर छ । तपाईँलाई इमेलमै पछिल्लो ब्लग, लेख र तस्बिर पठाउँदा म खुसी हुनेछु । बाकसमा आफ्नो इमेल ठेगाना हाल्नु होला । यो लेख इमेल इन्बक्समै पढिरहुन भएको छ भने केही गर्न पर्दैन । धन्यवाद 🙂

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

खाना पकाउँदै

खाना पकाउँदै

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस्

Advertisements
In Chandanpur village, a grandma looks for lice in her granddaughter’s hair.

चन्दनपुर गाउँ [Chandanpur Village]

In Chandanpur village, a grandma looks for lice in her granddaughter’s hair.

In Chandanpur village, a grandma looks for lice in her granddaughter’s hair.

मैले अाफू घुम्न अाएको भन्दा सुन्नेले पत्याउन सजिलो थिएन । त्यो अनकन्टार गाउँमा काम नपरी वा कतैबाट सरूवामा नपरी किन पुग्ने । कुरा ठिकै हो । धेरै ठाउँमा त्यसरी नपत्याइएको स्थिति मैले सामना गरेको छु । तै पनि म “हो, घुम्नै अाएको हुँ” भन्न छाड्दिन । एकछिनपछि मान्छेहरू पत्याएजस्तो गर्न थाल्छन् । अनि मलाई वेवास्ता गर्दै उनीहरू अाफ्नै तालमा गफिन थाल्छन् ।

होअोअो… त्यो क्षण । उनीहरूको बीचमै रहेर पनि उनीहरूले मलाई ध्यान नदिएको त्यो क्षण म उनीहरूका अनुहार हेर्दै ध्यानपुर्वक उनीहरूका गफ सुन्न र मनमनै कुराकानीको लवज अठ्याउन रूचाउछु ।

तर अाजको यो साँझ साहुनी अामै (माथि तस्वीरमा नातीनीका जुम्रा हेर्दै) ले मलाई वेवास्ता गर्न छाडेकी रहिन छिन् । म त्यो हुटेलका बेन्चीमा जम्मा भएर बात मारिरहेका पुरूषहरूको गफ सुनिरहेको बेला उनले मेरो अनुहारमा हेर्दै अनि मलाई छक्क पार्दै भनिनन्- “मैले चिने तपैलाईं ! तपै पत्रकार बनेर अाउनुभएको थियो हैन ?” त्यसो भन्दा उनी अाखिभौं उचाल्दै मुस्काईरहेकी थिइन् । सौर्य बत्तीको मधुरो प्रकाशमा उनले मलाई घोरिएर हेरीरहेकी थिइन् ।

म लगभग पक्राउ परेको अवस्थामा पुगेको थिएँ । त्यो किन भने मैले उनीसँगको अलि अघिको कुराकानीमा अाफ्नो परिचय दिएको थिइन ।
पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस्

मोटरसाईकल डायरी

 

ठ्याक्कै छ बर्षपछि म फेरी चन्दनपुर पुगें अस्तिको सप्ताहन्त ।  उतिबेला भेटेका कतिपय मानिसहरू , जो मेरो एउटा लेखका पात्र बनेका थिए, सँग भेट्दा रमाइलो भयो।  पछिल्लो अनुभव र तस्विर एकदुई दिन मै लेख्ने छु, थप्ने छु तर अहिलेलाई त्यो मोटरसाइकल डायरी ।

And related links:
1. Walking Around a Nepali Village
2. The Motorcycle Diary: Nepali Version!

ब्लगमान्डू

nepali_village_woman_n_her_son_10

दिनेश वाग्ले
वाग्ले स्ट्रिट जर्नल
यो लेख पहिलोपल्ट आजको कान्तिपुर कोसेलीमा प्रकाशित भएको हो।

हिलाम्मे र चिप्लो कच्चि बाटोमा दर्किदो पानीको चुटाई खादै ओर्लिएका हामी दिन ढल्किदै गर्दा कुहिरोले छेकिएको त्यो सानो होटलमा पुगेका थियौं। हामी चढेको बाईकमा कुनै थकानका संकेत देखिएका थिएनन् तर केही घन्टा अघि काठमान्डूको महाबौद्धमा चारसयमा किनिएको डबल बर्सादीले पानी थेग्न नसकेको प्रष्टै थियो। गर्धनतिरबाट चुहेको पानी मेरुदन्डहुदै बाइकको सीटसम्मै पुगेको थियो।
‘चिया खान पाइन्छ कि?’ सुरज कुँवरले परित्यक्त जस्तो लाग्ने एउटा थोत्रो घरको दलानमै बाइक पार्क गर्दै गर्दा मैले साहुनीलाई सोधेको थिए।

‘किन नपाईनु?’ साहुनीले भनिन्– ‘नरम कि कडा?’

वाह ! मैले पुलुक्क पर्दै मनमनै ठाने– यस्तो प्रश्न कामाठमान्डूमै पनि सबैठाउमा गरिदैन। नरम म खादै खान्न, रंग पनि कडा र बाहुन भएकाले चिनी पनि कडै। झन कफी त पुरै स्ट्रङ् चाहिन्छ। तीतो भए राम्रो। अफिस बाहिरको चिया पसलमा हामी घामले डढेका नारी देखाउदै चिया बनाउने थामी भाईलाई भन्थ्यौ– ‘यी यस्तै रंगको चिया बनाउनु है। कडा।’

View original post 1,276 more words

Was browsing through the snapshots taken in 2013 by the phone. Here are four from April- women and children of Chitlang village and a house and a dog. (More pics in this original post)

Chitlang revisited

A farmer in Chitlang with his plough

A farmer in Chitlang on way to field with a plough on his shoulder

27/28 April: A hike up to Chitlang over the weekend. Passed through this village back in 5/6 May 2010 with Suraj on his motorbike.

The Maoists, still angry with President Yadav and Prime Minister Nepal almost a year after their exit from the government, had imposed an indefinite country-wide general strike with lofty aims of correcting the ‘regression’ and capturing Kathmandu (the Valley AND the Power Center). They had brought thousands of people in the Valley from different parts of Nepal (and, as we found out, Bihar). Some of these people, frustrated by the uncertainty that the ‘indefinite’ nature of the strike posed and mismanagement of the agitation program by the Maoist party, were fleeing Kathmandu. They were returning to their homes. They had to walk for as long as two days because no vehicles were plying on roads, thanks to the strike. We followed some of those people who were ‘escaping’ out of Kathmandu via Kulekhani/Bhimphedi. They were people with diverse backgrounds- reflective of the country itself. And most of them had pressing works to attend. Based on our conversation with them we filed a story for Kantipur. Here’s the report titled “गुराँस टिप्दै फर्किए आन्दोलनकारी“:

दिनेश वाग्ले/सुरज कुँवर पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस्

A trip to rural Lalitpur (outside Kathmandu Valley)


Bus ride: definitely not a joy ride.


Challenges of driving on a single lane ‘highway’.

I had gone to some rural villages of Lalitpur last week to see and experience the life there. All these villages are outside of Kathmandu valley though many people may think that the entire Lalitpur district lies inside the Valley. My colleague at Kantipur, Krishna Gyawali who covers Lalitpur for the newspaper, accompanied me. The trip started from Lagankhel where we took a bus to Chapagaun, the largest village of Lalitpur. At Chapagaun we bought tickets up to Chhapele, Bhattedanda. The first bus had already left by the time we reached there (8:30 am). This one was supposed to leave at 9 am but, as it happens with most things in Nepal, the bus finally left Chapagaun at 10:30. Rest of the travelogue, in Nepali, as published in Saturday’s Kantipurयस्तै छ साथी हाम्रो हाल

This slideshow requires JavaScript.

[Click on the photos below to enlarge them] पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस्

Waiting

22 Hours in a Village near Kathmandu #Himalayas #Nepal

Layer

Layer: Sky, Himalayas, Jungle and Village

This slideshow requires JavaScript.

Saturday and Sunday (March 5th and 6th). Location: Balthali, Kavre.

Kathmandu Valley

kulekhani kids

Sibling conflict and cooperation: These kids were carrying gallons of drinking water in the dokos from a tap some 400 meters below their home in a village in Makwanpur. The younger one (at the front) was crying when we saw them. His brother was trying to put him inside the basket instead of water gallons! Some sort of fighting between the brothers had ensued. The kid stopped crying as soon as we reached and started smiled as realized we were taking his photos.

The arrival was peaceful, the stay wonderful (minus the #MaoistStrike) and the time has come to go back to the sweltering heat of Delhi. What I’ll miss the most apart from the obvious is the ‘air-conditioned’ climate of Kathmandu. Despite all the problems on the streets and the corridors of powers Kathmandu is undoubtedly the place where I feel at ease to be. Kathmandu (and Nepal in general) presents dilemma to its residents. As Bigyan aptly tweets: “can’t live with it, can’t live without it… #Nepal.” [My Reweet.]

This slideshow requires JavaScript.

Selfish interests groups and badly manged politics have collectively ruined the economy and state of affairs of the city and the country. Such is the situation that sometime even a staunchly hopeful person like me gets swayed away and thinks we are here to be doomed, that we will never go ahead and catch up with time that is moving so fast ahead of us. BUT that is not the feeling that rules me (and I assume many of us). Just a small opportunity, a moment of peace and the country will surely move ahead. Just a few roads and drinking water projects in villages and the faces of those hills will change for better. Just a little bit of investment, an environment for investors to play with their wealth and the economy will see a turnaround. There is a lot in this country to be hopeful about.

Some of the best moments of my more than two week long stay in Kathmandu were when I ventured out of the valley. Just behind the Chandragiri hills, above Thankot, is a wonderful village called Chitlang. A very old settlement. Suraj Kunwar and I biked through the village one cloudy (and drizzling) noon enjoying the view of farmers busy in their fields, thick forests atop hills, kids smiling and playing with each other and barren lands filled with colorful flowers. It was heavenly- except that on the other side of the hill- below- urban terror was ruling the city in the name of people’s uprising. The so called revolution failed but not before giving the country a bad jolt. पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस्

Hips do Lie! I am not Dancing in These Photos!

Dinesh Wagle Dances in a Nepali Village 2

I know I am a horrible dancer. Actually it would be wrong to associate the word “dancer” referring positively in the same sentence that talks about me. I can’t dance, plain and simple. But I really wanna learn the art. What you see in these photos is not me dancing but just posing for the camera. When I saw these photos for the first time on my camera’s LCD panel I was pleasantly surprised. It seemed as if I was dancing. पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस्